Ile po porodzie wybrać się na konsultację do fizjoterapeuty uro?

Agata MłynarskaNajlepiej udać się na pierwszą wizytę u fizjoterapeutki uroginekologicznej około 6–8 tygodni po porodzie, niezależnie od tego, czy poród odbył się siłami natury, czy przez cesarskie cięcie. To czas, kiedy organizm kończy pierwszy etap gojenia: macica wraca do rozmiaru sprzed ciąży, rany (krocze, blizna po CC) się zasklepiają, a poziom hormonów zaczyna się stabilizować. W tym okresie ginekolog zwykle wykonuje kontrolne badanie poporodowe – warto po nim zapisać się do fizjoterapeuty. Jeśli występują niepokojące objawy typu ból krocza, blizny, spojenia łonowego, kości ogonowej, występuje wysiłkowe nietrzymanie moczu/stolca/gazów lub uczucie opadania w pochwie to warto wybrać się na wizytę wcześniej ok. 2 tygodnia.

Czy są ćwiczenia, których nie mogę wykonywać w 6. miesiącu ciąży? Ciąża przebiega ok.

Agata MłynarskaW 6 miesiącu ciąży należy unikać aktywności które łączą się z potencjalnym ryzykiem upadku lub urazu typu sporty walki, snowboard czy jazda konna. Niewskazane są ćwiczenia wymagające przedłużającego się leżenia na plecach, brzuszki, intensywne treningi podnoszące znacząco tętno typu HIIT, skakanie na skakance, bardzo intensywne biegi, podnoszenie ciężarów i ćwiczenia w wysokiej temperaturze typu hot yoga.

Istnieją techniki ułatwiające poród? Jeśli tak to jakie?

Agata MłynarskaNiestety fizjoterapia uroginekologiczna nie jest objęta dedykowaną refundacją NFZ w Polsce.Przygotowanie do planowanego porodu przez cesarskie cięcie (CC) jest równie ważne jak przy porodzie naturalnym – choć specyfika ćwiczeń się różni. Celem jest wzmocnienie mięśni brzucha, dna miednicy, poprawa krążenia i oddechu, a także przygotowanie do szybszej rekonwalescencji po operacji. Do tych ćwiczeń zaliczają się ćwiczenia oddechowe, mięśni dna miednicy, delikatnie wzmacniające mięśnie brzucha – głównie mięsień poprzeczny, poprawiające krążenie i rozluźniające mięśnie przykręgosłupowe i miednicę. Jeśli chodzi o przykłady darmowych ćwiczeń to warto też zaobserwować profile tematyczne na Instagramie np. położnej Izabeli Dębińskiej, Aktywnej Ciąży z Agatą lub Fizjolady.

Kiedy można rozpocząć fizjoterapię po cięciu cesarskim?

Agata MłynarskaFizjoterapię po cesarskim cięciu można rozpocząć bardzo wcześnie – już w pierwszych dobach po operacji, ale zakres działań zależy od etapu gojenia i indywidualnego stanu kobiety. Nawet jeśli rana jeszcze się goi można w terapii skupić się na oddychaniu, poprawie funkcji brzucha, kręgosłupa i mięśni miednicy. Stopniowo w trakcie gojenia się rany wprowadza się mobilizację blizny.

O jakie przyzwyczajenia w trakcie ciąży i po niej warto zadbać dla zdrowia uroginekologicznego?

Agata MłynarskaBy zadbać o zdrowie uroginekologiczne w czasie ciąży i po niej należy nauczyć się oddychać przeponą torem dolnożebrowym, bo odciąża to dno miednicy i wspomaga pracę mięśni głębokich brzucha przez co wspiera kręgosłup lędźwiowy. Nie należy wstrzymywać parcia na mocz, stolec ani gaz. Należy unikać parcia przy wypróżnianiu i korzystać z podnóżka pod stopy w czasie korzystania z toalety. Zamiast siedzieć na kości ogonowej staramy się siedzieć na guzach kulszowych. Należy nauczyć się aktywizować mięśnie dna miednicy – świadomie i z umiarem. Najlepiej zrobić to w czasie wizyty u fizjoterapeuty. Warto unikać dźwigania i nagłych ruchów. Wskazane jest też by regularnie spacerować, wykonywać ćwiczenia rozciągające stawy biodrowe i kręgosłup. Po porodzie ważne jest by nauczyć się wstawać przez bok z pozycji leżącej. W wypadku porodu przez cesarskie cięcie ważne jest nauczyć się mobilizować bliznę. Nie wstrzymywać oddania moczu, ale też nie sikać na zapas ani też na siłę nie „dosikiwać". Przez pierwsze miesiące po porodzie unikamy wykonywania planków, skakania i brzuszków. Nawet jeśli nie występują żadne niepokojące objawy po porodzie warto wybrać się na wizytę do fizjoterapeuty po połogu.

Jak sprawdzić czy mam rozejście mięśnia prostego brzucha?

Agata MłynarskaBy sprawdzić samodzielnie obecność rozejścia kresy białej należy położyć się na plecach na twardym podłożu (np. macie), ugiąć nogi w kolanach, stopy oprzeć o podłoże. Głowa i ramiona rozluźnione. Umieścić palce (najczęściej 2–3 palce) pionowo na środku brzucha — tuż nad pępkiem. Unieść lekko głowę i barki – tylko tyle, by poczuć napięcie mięśni brzucha. Delikatnie wciśnij palce w przestrzeń między lewą a prawą stroną mięśnia prostego brzucha. Sprawdzić w trzech miejscach: nad pępkiem, na wysokości pępka i pod pępkiem. Jeśli zapadnie się tylko 1 palec oznacza to brak rozejścia. 2 palce wskazują na możliwe rozejście mięśnia prostego brzucha. 3 palce i więcej są wskazaniem do konsultacji z fizjoterapeutą uroginekologicznym.

Kiedy mogę zacząć ćwiczyć po porodzenie naturalnym/cesarskim cięciu?

Agata MłynarskaPo porodzie naturalnym przez pierwszy tydzień można (i powinno się) zacząć wykonywać ćwiczenia oddechowe, mięśni dna miednicy i aktywację mięśnia poprzecznego brzucha. Następnie do 6 tygodnia wprowadzamy spacery i ćwiczenia mobilizujące stawy biodrowe i kręgosłup lędźwiowy. W tym czasie nie należy jeszcze wykonywać ćwiczeń typu plank, brzuszków, biegać ani skakać. Od 6 tygodnia przy braku przeciwwskazań lekarskich można zacząć łagodny trening ogólny typu pilates czy joga poporodowa. Po 12 tygodniach przy braku przeciwwskazań od fizjoterapeuty ginekologicznego, gdy nie ma rozejścia mięśnia prostego brzucha ani objawów zaburzeń funkcji mięśni dna miednicy można zacząć bardziej intensywne treningi. Po cesarskim cięciu powrót do aktywności fizycznej wymaga więcej ostrożności niż po porodzie naturalnym, ponieważ jest to operacja brzuszna – obejmuje przecięcie skóry, mięśni i powłok brzusznych. Konieczna jest wcześniejsza wizyta u fizjoterapeuty w celu oceny blizny i nauki technik pracy z nią. Powrót do pełnej aktywności może się opóźnić o miesiąc w stosunku do porodu siłami natury.

Mam uczucie ciągnięcia w kroczu - co to może oznaczać? Urodziłam dziecko 4 lata temu.

Agata MłynarskaUczucie ciągnięcia w kroczu może być spowodowane zaburzeniem funkcji mięśni dna miednicy, obniżeniem narządów miednicy mniejszej, występowaniem blizny po nacięciu/pęknięciu krocza w czasie porodu, neuralgią nerwu sromowego jak i zaburzeniem postawy ciała. W każdym z tych przypadków warto udać się na badanie USG transwaginalne, by ocenić występowanie zrostów lub obniżenia trzewi, a następnie na wizytę do fizjoterapeuty uroginekologicznego.

Czy to normalne, że 3,5 miesięcy po porodzie pojawiły się bóle podbrzusza i lekkie plamienie?

Agata MłynarskaPlamienie i bóle w podbrzuszu 3,5 miesiąca po porodzie mogą mieć rożne przyczyny, zarówno fizjologiczne jak i wymagające kontroli. Może być to powrót miesiączki możliwy nawet w okresie karmienia piersią. Owulacja po porodzie również może wywołać plamienie i ból. Z przyczyn poza fizjologicznych należy wykluczyć infekcję lub zapalenie endometrium, pochwy i szyjki macicy, zaburzenia hormonalne które mogą powodować krwawienie nawet bez owulacji lub zmiany natury mechanicznej – praca blizny lub napięcie w miednicy. W każdym z tych przypadków warto udać się na konsultację do ginekologa.

Czy jakieś ćwiczenia w ciąży pomogą później z mięśniami dna macicy?

Agata MłynarskaIstnieje wiele bezpiecznych ćwiczeń w ciąży, które nie tylko wzmacniają dno miednicy, ale też przygotowują je do porodu i wspierają regenerację po porodzie. Co ważne, nie chodzi tylko o klasyczne „Kegle", ale o świadome i funkcjonalne ćwiczenia, które uczą napięcia i rozluźnienia. Do tych ćwiczeń należą ćwiczenia oddechu przeponowego z nauką aktywacji dna miednicy, ćwiczenia na piłce gimnastycznej zwiększające mobilność i elastyczność miednicy i bioder uczące naturalnego ruchu w porodzie, rozciąganie i mobilizacja bioder i miednicy. Ważne jest by ćwiczenia były omówione i dobrane przez fizjoterapeutę, bo często zdarza się, że mięśnie dna miednicy są nadmiernie spięte i wtedy należy je rozluźniać, a nie wzmacniać. Nie należy też wstrzymywać moczu jako ćwiczenia mięśni dna miednicy. Warto jest w okresie ciąży przy braku przeciwwskazań od ginekologa regularnie uczęszczać na zajęcia ruchowe dla kobiet w ciąży typu pilates lub joga dla ciężarnych.

Czy fizjoterapia uroginekologiczna należy się na NFZ? Jeśli tak, to gdzie szukać? Czy jeśli jestem zdecydowana na poród cc, to powinnam wykonywać jakieś ćwiczenia? Jakie? Gdzie szukać darmowych materiałów na temat ćwiczeń?

Agata MłynarskaNiestety fizjoterapia uroginekologiczna nie jest objęta dedykowaną refundacją NFZ w Polsce.Przygotowanie do planowanego porodu przez cesarskie cięcie (CC) jest równie ważne jak przy porodzie naturalnym – choć specyfika ćwiczeń się różni. Celem jest wzmocnienie mięśni brzucha, dna miednicy, poprawa krążenia i oddechu, a także przygotowanie do szybszej rekonwalescencji po operacji. Do tych ćwiczeń zaliczają się ćwiczenia oddechowe, mięśni dna miednicy, delikatnie wzmacniające mięśnie brzucha – głównie mięsień poprzeczny, poprawiające krążenie i rozluźniające mięśnie przykręgosłupowe i miednicę. Jeśli chodzi o przykłady darmowych ćwiczeń to warto też zaobserwować profile tematyczne na Instagramie np. położnej Izabeli Dębińskiej, Aktywnej ciąży z Agatą lub Fizjolady.

Jakie są rodzaje znieczulenia podczas porodu i kiedy mogę z nich skorzystać?

Ewa SzusterPodczas porodu jak najbardziej można skorzystać ze znieczulenia. Znieczulenie zewnątrzoponowe (ZZO) podawane jest przez anestezjologa przez specjalny cewnik w okolicy lędźwiowej, co pozwala na kontrolowane i ciągłe podawanie leków przeciwbólowych. Może być podawane kiedy rozpocznie się poród i stwierdzony jest jego postęp. Podczas porodu można także stosować leki przeciwbólowe podawane doustnie/dożylnie/domięśniowo. Na salach porodowych powszechne jest także użycie podtlenku azotu czyli tzw. gazu rozweselającego. Istnieją także niefarmakologiczne metody łagodzenia bólu jak odpowiednie pozycje porodowe, ciepłe okłady, masaż, techniki oddechowe, immersja wodna.

Czy po 30 r.ż ciąży obowiązują jakieś dodatkowe badania?

Ewa SzusterNie istnieją jednoznaczne wytyczne zalecające dodatkową diagnostykę po 30. roku życia, jednak w razie potrzeby możliwe jest rozszerzenie badań o testy wolnego płodowego DNA, które pozwalają na nieinwazyjną ocenę ryzyka wybranych nieprawidłowości genetycznych u płodu.

Jaki pakiet badań wykonać przed staraniem się o dziecko? Ja i partner.

Ewa SzusterPrzed rozpoczęciem starań o ciążę należy skonsultować się ze specjalistami, jeśli chorują Państwo na jakieś choroby przewlekłe. Należy wykonać USG piersi, cytologię, przegląd stomatologiczny oraz rutynowe badania krwi. Korzystne jest oznaczenie grupy krwi, przeciwciał w przeciwko różyczce, CMV, toksoplazmozie, TSH, HCV, HIV i HBs. Należy także pamiętać o suplementacji kwasu foliowego 3 miesiące przed staraniem o ciążę.

Jaka przerwa między 1, a 2 ciążą jest najlepsza dla organizmu?

Ewa SzusterWHO sugeruje odstęp ok 12-18 miesięcy. Wszystko zależy także od tego czy poprzedni poród odbywał się drogami natury czy przez cesarskie cięcie (wtedy sugerowany odstęp jest dłuższy). Przed planowaniem ciąży należy udać się na konsultację z ginekologiem, jeśli wszystko będzie w porządku – da tzw. „zielone światło” na planowanie ciąży.

Jakie badania wykonać przed rozpoczęciem starań o ciążę?

Ewa SzusterPrzed rozpoczęciem starań o ciążę należy skonsultować się ze specjalistami, jeśli choruje Pani na choroby przewlekłe. Należy wykonać USG piersi, cytologię, przegląd stomatologiczny oraz rutynowe badania krwi. Korzystne jest oznaczenie grupy krwi, przeciwciał w przeciwko różyczce, CMV, toksoplazmozie, TSH, HCV, HIV i HBs. Należy także pamiętać o suplementacji kwasu foliowego 3 miesiące przed staraniem o ciążę.

Czy antykoncepcja w postaci tabletek jest bezpieczna po pierwszej ciąży?

Ewa SzusterPrzy regularnej kontroli, antykoncepcja hormonalna jest bezpieczna. W zależności od tego, czy karmi Pani piersią czy nie, można dobrać odpowiedni preparat.

Czy są jakieś badania, które obrazują potencjalne choroby genetyczne przed ciążą?

Ewa SzusterPrzed planowaną ciążą możliwe jest wykonanie badań krwi u przyszłych rodziców w kierunku nosicielstwa chorób genetycznych. Istnieją również testy, które pozwalają wykryć mutacje genetyczne zwiększające ryzyko rozwoju chorób nowotworowych.

Czy można brać antydepresanty w ciąży? Czy to zaszkodzi dziecku?

Ewa SzusterW przypadku zaburzeń depresyjnych bardzo często farmakoterapia jest konieczna, także w ciąży. W porozumieniu z psychiatrą i ginekologiem można dobrać leczenie, które będzie jak najmniej ryzykowane dla ciąży.

Jak długo trwa krwawienie w połogu?

Ewa SzusterKrwawienie w połogu trwa ok 4-6 tygodni. W pierwszych dniach jest bardziej obfite, może przypominać krwawienie miesiączkowe, następnie zmienia kolor na brunatny, a później żółtawo-biały. Proces gojenia macicy jest bardzo indywidualny, natomiast po 6 tygodniach krwawienie powinno ustąpić.

Ile "powinien" trwać cykl? Kiedy jest za długi i warto go regulować?

Ewa SzusterPrawidłowy cykl miesiączkowy powinien trwać ok 21-35 dni. W przypadku odstępstw od tej normy, należy udać się na konsultację ginekologiczną. Odstępstwa od normy nie zawsze wymagają regulacji, natomiast zawsze powinny być poddane diagnostyce.

Jaka jest prawidłowa pielęgnacja rany po cesarskim cięciu?

Ewa Szuster- Prysznic zamiast kąpieli w wannie, ranę można przemywać wodą z mydłem.- Osuszanie rany po prysznicu jednorazowym ręcznikiem.- Bielizna połogowa powinna być bawełniana i przewiewna. Należy unikać uciskania rany bielizną/ spodniami.- Zmiana przemoczonego opatrunku.- Ranę można pielęgnować środkami przeznaczonymi w aptece, np. z jonami srebra.

Czy infekcja intymna w ciąży może być niebezpieczna dla dziecka?

Ewa SzusterInfekcje intymne są bardzo częstą przypadłością ciężarnych kobiet. Nie mogą natomiast być bagatelizowane. Nieleczona infekcja intymna może być niebezpieczna dla dziecka, dlatego przy wystąpieniu objawów należy zgłosić się do lekarza prowadzącego.

Jak często kontrole u ginekologa, kiedy "nic się nie dzieje"?

Ewa SzusterW przypadku braku dolegliwości zaleca się kontrolę ginekologiczną co roku.

Witam! Staramy się z partnerem o dziecko od około pół roku. Mój cykl trwa zazwyczaj 28–30 dni. Ostatnia miesiączka zaczęła się 9 lipca, a zakończyła 12 lipca. Współżycie bez zabezpieczenia miało miejsce 20 lipca (12. dzień cyklu) – czyli dokładnie w czasie dni płodnych. Tego samego dnia, kilka godzin po stosunku, pojawiło się lekkie plamienie (jasnoczerwona krew, niezbyt obfita). Plamienie trwa do dziś (22 lipca), raczej delikatne, bez bólu, bez nieprzyjemnego zapachu. Czy takie plamienie w 12–14 dniu cyklu może być normalne (np. owulacyjne)? Czy mimo tego mogło dojść do zapłodnienia? Spodziewana miesiączka: 6 sierpnia. Kiedy najlepiej wykonać test ciążowy? Z góry bardzo dziękuję za odpowiedź!

Ewa SzusterMimo plamienia mogło dojść do zapłodnienia. Najlepiej wykonać test ciążowy w terminie spodziewanej miesiączki lub oznaczyć beta-HCG z krwi ok 10 dni od zapłodnienia.

Jak najlepiej monitorować, ile maluszek zjada? Bo łatwo się pogubić...

Aleksandra GodlewskaNa pewno warto na początku laktacji zapisywać sobie na kartce lub w aplikacji, o której maluch jadł i ile czasu ssał aktywnie. Po jakimś czasie kiedy nauczycie się siebie a dziecko złapie rytm i będą prawidłowe przyrosty masy ciała można kierować się dzieckiem i jego "zgłaszaniem się" do piersi. Przez ok 4 tygodnie noworodka "pilnujemy" z jedzeniem. Nie przekraczamy czasu 3 godzin licząc od początku kamienia.

Jakie są najważniejsze składniki diety przy kp?

Aleksandra GodlewskaNie ma diety mamy karmiącej. Je Pani wszystko, z każdej grupy żywieniowej. Można jeść sery pleśniowe-pasteryzowane, sushi- nie surowe ale w tempurze już tak czy wędzone, słodycze- w rozsądnych ilościach. Ma Pani jeść "dla dwóch" a nie "za dwóch". Warto wzbogacić dietę o dobre kwasy tłuszczowe i wapń. Warto kontrolować swoje uzębienie- lubi się psuć w trakcie laktacji.

Mam wrażenie, że dziecko "wisi" na piersi non stop - to ok?

Aleksandra GodlewskaWszystko zależy ile dziecko ma dni, tygodni oraz czy pomimo wiszenia na piersi jest pogodne, robi wystarczającą ilość siusiu i kupki oraz czy prawidłowo przyrasta. Jeśli dziecko rośnie, nie ulewa, nie płacze za dużo i ma okresy snu bez jedzenia to uznajemy to za normę. Po prostu maluch kocha mamę a pierś daje mu poczucie bezpieczeństwa.

Martwię się, że mam za mało mleka, mała ma 2 miesiące. Jak mieć pewność, że się najada?

Aleksandra GodlewskaJeżeli maluch ma prawidłowy przyrost masy ciała, jeżeli oddaje stolce, robi siusiu, ma drzemki między karmieniami i jest pogodny to wiemy że laktacja działa i mu wystarcza. Gdyby przyrosty były zbyt małe to trzeba się przyjrzeć Waszemu karmieniu.

Czy każda mama musi mieć nawał? Bo u mnie go chyba nie było

Aleksandra GodlewskaAbsolutnie nie każda mama ma nawał pokarmu. Wcale nie musi go mieć. Jeśli dziecko i piersi od razu się dogadają to nawał nie występuje. Nie jest on także wyznacznikiem dobrej/ lepszej laktacji.

Karmienie może wpływać na mój nastrój? Często chce mi się płakać. Mała ma miesiąc.

Aleksandra GodlewskaOczywiście! Połóg to burza hormonów, macierzyństwo - jego początki są bardzo emocjonujące i wymagające dla mamy. Laktacja to także hormony, stres, zmęczenie. To wszystko może wywoływać płacz, smutek, złość. Proszę pamiętać, że jest także coś takiego jak Baby Blues - depresja poporodowa. To fizjologia. Zazwyczaj mija po ok 2 tygodniach. Jeśli nie mija warto udać się do psychologa i/lub poprosić najbliższych o pomoc. Czasem wsparcie mamy w zajmowaniu się maluchem, popilnowaniu go żeby mogła się Pani zdrzemnąć wystarczy aby wszystko się unormowało.

Jaką poduszkę do karmienia kupić? Rogal? Jakiś inny kształt?

Aleksandra GodlewskaNie mam ulubionych firm poduszek do karmienia. Natomiast taka poducha - rogal ma być dla Was wsparciem. Proszę przyjrzeć się sobie, swojemu ciału i pomyśleć co bardziej się sprawdzi. Rogal na pewno daje podporę przedramionom mamy. Nie polecam poduszek/rogali zbyt wypchanych - one nie poddadzą się, nie da się ich uformować.

Co zrobić, gdy dziecko często ulewa?

Aleksandra GodlewskaZ ulewaniem jest tak, że trzeba poznać przyczynę. Czasem jest to wynik szybkiego, łapczywego jedzenia przez maluszka. Czasem to zbyt szybki wypływ mleka z piersi i dziecko połyka za dużo "ratując" się przed zalewającym gardło pokarmem. Czasem to wina skróconego wędzidełka u dziecka i tym samym złego ssania (dziecko cmoka przy piersi i połyka za dużo powietrza). Bywa też tak, że refluks noworodkowy będzie powodował duże ulewanie. Polecam zaprosić do domu CDL lub edukatora laktacji, którzy przyjrzą się waszemu karmieniu.

Synek ma 5 m. Chce przestać karmić jak będzie miał 6 m. Jak to zrobić krok po kroku?

Aleksandra GodlewskaPółroczne dziecko nadal potrzebuje mleka. Do roku będzie ono jego głównym posiłkiem, a dieta stała tylko dodatkiem. Zatem trzeba wybrać mieszankę mleka modyfikowanego. Nauczyć maluszka pić z butelki lub z bidonu i powoli rozszerzać dietę. Z doświadczenia wiem, że dziecko które jest tylko na piersi może nie chcieć się zakumplować z butelką - wtedy można spróbować kubeczka, bidonu, łyżeczki.

Jak poznać, że odciągnięty pokarm jest np. popsuty? Jak go przechowywać, jak mrozić?

Aleksandra GodlewskaPokarm bezpośrednio odciągnięty z piersi nie może być zepsuty. Po ściągnięciu porcji laktatorem, jeśli planuje Pani podać mleko dziecku do 2 godzin to nie musi Pani chować pokarmu do lodówki- nie stawiamy butelki w pełnym słońcu. Jeśli chce Pani podać to mleko za więcej niż 2 godziny wystarczy włożyć je do lodówki i podgrzać przed użyciem. Albo wyjmując mleko odpowiednio wcześniej z lodówki albo w podgrzewaczu lub w tzw. "kąpieli wodnej". Mleko, które planuje Pani podać za jakiś czas (dłuższy) należy zamrozić w woreczku służącym do tego- opisać datę ściągnięcia, wielkość porcji). Takie mleczko nadaje się do użycia przez 6 miesięcy od zamrożenia.

Czy mogę od początku karmić butelką (odciągnięty pokarm ) i piersią na zmianę?

Aleksandra GodlewskaOczywiście może Pani łączyć karmienie piersią z podawaniem butelki. Natomiast proszę pamiętać, że na początku może to nie być łatwe. Pokarmu może nie być za dużo, laktator plus ssanie dziecka może napędzić niepotrzebny nawał pokarmu, dziecko które uczy się dopiero ssania piersi może się rozleniwić przez butelkę i nie chcieć już tak chętnie piersi. Porcje w butelce i przepływ pokarmu mogą być nieodpowiednie dla noworodka - za dużo i za szybko - pojawią się kłopoty brzuszkowe, ulewanie... Sugeruję by przez 4 tygodnie nauczyć siebie, piersi i maluszka karmienia piersią i kiedy laktacja się ustabilizuje - zacząć wprowadzać butelkę.

Czy biegunka w ciąży jest niebezpieczna?

Biegunka w ciąży to dość częsty problem. Na szczęście zwykle nie wiąże się z poważnymi konsekwencjami ani dla kobiety, ani dla dziecka. Problem pojawia się jednak wtedy, gdy przyszła mama straci za dużo płynów lub przyczyną dolegliwości jest infekcja. Jeśli wystąpi gorączka, silny ból, biegunka będzie trwać dłużej niż dwa dni lub w stolcu pojawi się krew, należy niezwłocznie zgłosić się do lekarza.

Czy biegunka w ciąży jest objawem listeriozy?

Może się zdarzyć, że przyczyną dolegliwości jest zakażenie bakterią Listeria monocytogenes, jednak ma to miejsce raczej rzadko. Zazwyczaj pojawiają się wtedy dodatkowo objawy przypominające grypę, takie jak gorączka i bóle mięśni. Jeśli przyszła mama podejrzewa u siebie listeriozę, najlepszą decyzją będzie skonsultowanie się z lekarzem.

W którym tygodniu ciąży zaczyna się biegunka?

Problemy z wypróżnieniami mogą niestety pojawić się w każdej chwili. W I trymestrze często to hormony powodują biegunkę w ciąży. Z kolei w ostatnich tygodniach przed porodem przyczyną może mała ilość miejsca w brzuchu lub działanie hormonów wywołujących skurcze porodowe, które mogą pobudzać także funkcję jelit.

Co pomaga na biegunkę w ciąży?

W przypadku biegunki zawsze niezwykle ważne jest, aby dużo pić. Pomocna może być także lekkostrawna dieta, uwzględniająca m.in. starte jabłko lub mus bananowy, sucharki i owsiankę. Potrzebne jest także dużo cierpliwości, odpoczynek i spokój. Jeśli biegunka utrzymuje się dłużej niż 48 godzin lub pojawiają się objawy takie jak wymioty, gorączka lub krew w stolcu, należy udać się do lekarza.

Czy biegunka może być oznaką porodu?

Krótko przed porodem organizm kobiety wydziela sporą ilość prostaglandyn. Te hormony nie tylko wywołują skurcze porodowe, ale mogą także pobudzać jelita do pracy i w związku z tym powodować biegunkę. Jeśli pod koniec ciąży nagle pojawi się biegunka, szczególnie z towarzyszeniem bólu pleców i podbrzusza, może to być oznaka, że poród wkrótce się rozpocznie. Nie jest to jednak regułą.

Zobacz o co pytali inni rodzice

Q: Jak przygotować maluszka 2,5 roku na pierwszy wyjazd na wakacje do Egiptu?

Anna RatajczakPodróże z małymi dziećmi są obecnie czymś zupełnie naturalnym. Warto się na nie przygotować. Jadąc do Egiptu należy pamiętać przede wszystkim o zabraniu dobrego kremu z filtrem, a jeśli przewidujemy kąpiele w basenie czy morzu dobrze jest wybrać przy okazji wodoodporny. Proponuję zainwestować w ubrania UV dla dziecka, bo znacznie ograniczy to ryzyko oparzeń słonecznych a także konieczność częstego smarowania kremem z filtrem UV. Przed wyjazdem można podać dziecku przez 2 tygodnie probiotyk w celu wzbogacenia mikrobioty jelitowej. Warto jest mieć dobrze zaopatrzoną apteczkę (tu link do moje strony gdzie dokładnie opisuję co do takiej apteczki zabrać: http://annaratajczak.pl/dzieci/wakacyjna-apteczka/ Proszę pamiętać także o ubezpieczeniu podróżnym, przydaje się jeśli na miejscu trzeba niestety skorzystać z opieki medycznej. Udanych wakacji!

Q: Jak budować odporność dziecka, które po wakacjach zaczyna przedszkole?

Anna RatajczakNa prawidłowe budowanie odporności ma wpływ wiele czynników. Po pierwsze - szczepieniami - zarówno obowiązkowe jak i zalecane. Dlatego u dziecka, które po wakacjach zaczyna przedszkole warto rozważyć wykonanie szczepień zalecanych takich szczepienia przeciwko grypie (z dużym prawdopodobieństwem uda się uniknąć zarówno grypy typu A jak i typu B) oraz ospie. Kolejnym ważnym czynnikiem jest regularna aktywność fizyczna, szczególnie na świeżym powietrzu. Udowodniono, że dzieci regularnie uprawiające sport chorują rzadziej. Ważne jest także unikanie narażenia na smog czy inne zanieczyszczenia, np. dym papierosowy. Kolejnym, często niedocenianym czynnikiem jest prawidłowa dieta. Przede wszystkim należy unikać przetworzonej żywności. Korzystać z produktów sezonowych - truskawki w styczniu co najwyżej dadzą wysypkę, ale odporności nie wzmocnią ;-). W diecie dziecka powinny się znaleźć wartościowe źródła węglowodanów np. kasze takie jak gryczana, jaglana, orkiszowa, poza tym jajka, najlepiej z wolnego wybiegu, źródła zdrowych tłuszczy - ryby czy dobre oleje - np. oliwa z oliwek czy olej lniany. Kolejnym ważnym składnikiem jest białko - poza jajkami warto podawać nabiał (unikać dodatku mleka w proszku) - np. skyr, twaróg, jogurt grecki, dobrej jakości chude mięso np. indyk, królik oraz różnego rodzaju warzywa, także strączkowe, kiszonki, owoce oraz orzechy. Warto by w diecie było wiele różnych produktów i często się zmieniały. Gotując warto stosować też przyprawy, które, choć w niewielkim stopniu, ale mogą też działać wspomagająco- np. cynamon, imbir czy kurkuma. Jeśli chodzi o suplementy to w chwili obecnej jedynym zalecanym jest witamina D. Nie ma jednego super środka na poprawę odporności, natomiast jeśli połączy się wszystkie to start w przedszkolu nie powinien być aż tak straszny.

Q: Ile snu potrzebuje 4-letnie dziecko?

Anna RatajczakDziecko w tym wieku potrzebuje od 11 do 12 godzin snu. Może także mieć jeszcze drzemkę w ciągu dnia.

Q: Czy lęki nocne u 4-latka są normalne?

Anna RatajczakLęki nocne nie są fizjologią (normą) w żadnym wieku. Są zaburzeniem dotykającym około 3% dzieci, najczęściej w wieku 5–7 lat. Na szczęście ich częstość maleje z wiekiem i zazwyczaj ustępują samoistnie. Lękiem nocnym nazywamy nagłe, niepełne wybudzenie z głębokiego snu. Doświadczające go dziecko przeżywa silny lęk: jest pobudzone, krzyczy, płacze, gwałtownie broni się przed próbami ukojenia i nie reaguje na bodźce czy próby nawiązania kontaktu. Dodatkowo może mieć przyspieszone tętno, oddech, pocić się, mieć rozszerzone źrenice. W rzadszych przypadkach pobudzone i przerażone dziecko może podejmować próby ucieczki z łóżka i walki z próbującymi powstrzymać go opiekunami. Zazwyczaj taki epizod kończy się samoistnie wybudzeniem ze snu. Dziecko jest już zwykle wtedy spokojne i – co często zaskakuje opiekunów – nie pamięta, co działo się jeszcze chwilę wcześniej. Zdarza się również, że niejasno przypomina sobie, co je przeraziło (np. wyobrażenie potwora, strasznej postaci, smoka itp.), ale nie jest w stanie tego precyzyjniej opisać. Jeśli lęki nocne powtarzają się lub nasilają się warto zadbać o tzw. higienę snu (odpowiednią ilość snu, spanie we własnych łóżku, wietrzenie sypialni, chodzenie spać o tej samej porze itd.) a w obecnych czasach także higienę cyfrową (unikanie ekranów- tabletu, telefonu itd. szczególnie przed snem. Poprawa snu oraz ograniczenie dostępu do ekranów pozwala znacznie ograniczyć liczbę takich epizodów. Jeśli natomiast epizody będą powtarzać się coraz częściej czy np. będzie zmieniał się ich charakter to warto skonsultować się z neurologiem.

Q: Czy 9-miesięczne dziecko powinno raczkować?

Anna RatajczakRozwój raczkowania przebiega wieloetapowo. Może się nieznacznie różnić u poszczególnych dzieci i - zazwyczaj jednak stopniowo rozwija się od 8. miesiąca życia kiedy to niemowlę zaczyna obracać się wokół własnej osi, zazwyczaj pełzać już do przodu, ale często ruch występuje tylko w miejscu. W kolejnym, 9. miesiącu życia, dziecko zaczyna przesuwać się do przodu za pomocą rąk i kolan. Nogi przeważnie są lekko wyprostowane. Pełzanie początkowo odbywa się z przewagą jednego boku ciała (bokiem) i głównie do przodu. Ale ta forma raczkowania trwa bardzo krótko. W kolejnych miesiącach dziecko w sposób nieskoordynowany kołysze się na dłoniach i kolanach, a następnie raczkuje skrzyżnie (lewa ręka – prawa noga, prawa ręka – lewa noga). A zatem - odpowiadając na pytanie - taki maluch powinien już stopniowo zaczynać raczkować ale póki co nie będzie tego jeszcze robił bardzo sprawnie. Jeśli dziecko w ogóle nie podejmuje prób, nie obraca się wokół własnej osi warto skonsultować się z pediatrą oraz fizjoterapeutą.

Q: Czy 4-letnie dziecko może pić mleko roślinne?

Anna RatajczakTak. 4-latki mogą pić napoje roślinne. Należy jednak pamiętać, że nie są one zamiennikiem (równoważnikiem) dla mleka krowiego. Zawierają sporo wapnia (szczególnie, że większość tego typu produktów jest nim dodatkowo wzbogacona), natomiast należy pamiętać , że mają mniej białka (mleko krowie zawiera około 3-3,5 g na 100 ml natomiast np. "mleko" owsiane między 0,3 a 1g), dlatego przy podawaniu napoju roślinnego zamiast mleka należy zadbać o inne źródło białka w diecie.

Q: Czy 5-letnie dziecko powinno już umieć samodzielnie się ubrać?

Anna RatajczakTak, Dziecko 5-letnie jest już raczej samodzielne i powinno umieć samo się ubrać. Może jeszcze nie umieć samo zawiązać butów, ale reszta czynności związana z samodzielnym ubieraniem nie powinna przysporzyć mu problemów. Zdarza się natomiast, że rodzice wyręczają dzieci w ubieraniu się - wtedy dziecko nie ma szansy opanować tych umiejętności. Warto zatem pozwalać dzieciom na samodzielność, nawet jeśli pewne czynności trwają o wiele dłużej, niż z pomocą rodzica.

Q: Jakie mięso jest najlepsze dla 9-miesięcznego dziecka?

Anna RatajczakMięso jest bogatym źródłem żelaza. Zapasy żelaza zgromadzone w życiu płodowym kończą się u dzieci karmionych piersią około 4. m. ż. Dlatego tak ważne jest, aby stopniowo wprowadzać je do diety niemowląt. Polecane rodzaje mięsa to: indyk, kurczak, gęś, kaczka, wołowina, jagnięcina oraz mięso z królika. Warto kupować Początkowo zaleca się ok. 10 g gotowanego mięsa dziennie zwiększając do 20 g pod koniec 1. r.ż.

Q: Czy istnieją ćwiczenia, które mogą pomóc w endometriozie?

Agata Młynarska

Tak, istnieją ćwiczenia, które mogą wspierać leczenie i łagodzenie objawów endometriozy. Choć nie wyleczą one samej choroby (bo endometrioza to schorzenie przewlekłe i hormonalne), to mogą realnie pomóc zmniejszyć ból, poprawić krążenie i rozluźnić napięte struktury w miednicy. Najbardziej pomocne typy ćwiczeń to ćwiczenia rozciągające i mobilizujące stawy biodrowe i odcinek lędźwiowy kręgosłupa, joga typu yin lub powięziowa, ćwiczenia oddechowe torem dolnożebrowym i relaksacyjne i ćwiczenia wzmacniające mięśnie głębokie. Lekka aktywność aerobowa (np. basen lub nordic walking) może zmniejszyć stan zapalny.