Zobacz o co pytali inni rodzice

Badanie prenatalne w I trymestrze, przeprowadzane między 11. a 14. tygodniem ciąży, to kluczowy moment diagnostyczny, który definiuje dalszy przebieg opieki nad kobietą w ciąży. Podczas tzw. USG genetycznego lekarz ocenia długość dziecka (CRL) i jego akcję serca (FHR) oraz sprawdza markery wad genetycznych: przezierność karkową (NT), obecność kości nosowej (NB) i przepływy w przewodzie żylnym (DV). Specjalista oceni również anatomiczną budowę maluszka pod kątem dużych nieprawidłowości. Dodatkowo, co ważne dla wielu rodziców, na podstawie kąta nachylenia wyrostka płciowego może wstępnie określić płeć dziecka. Jeśli obliczone ryzyko wad chromosomowych okaże się podwyższone, USG genetyczne stanowi punkt wyjścia do dalszej diagnostyki, w tym badań wolnego DNA płodu lub badań inwazyjnych².

Macica przemieszcza się do jamy brzusznej od około 12. tygodnia ciąży. Swoją wielkością odpowiada już wtedy rozmiarom grejfruta¹. W 13. tygodniu brzuszek przyszłej mamy może więc być już zaokrąglony w dolnym odcinku i coraz bardziej widoczny. Oczywiście zależy to od indywidualnych uwarunkowań organizmu, takich jak budowa ciała, elastyczność mięśni brzucha, przyrost masy ciała czy to, czy jest to pierwsza, czy kolejna ciąża kobiety.

W 13. tygodniu ciąży możliwe jest już wstępne określenie płci dziecka, które opiera się na analizie kąta nachylenia wyrostka płciowego. Przyjmuje się, że uniesienie go powyżej 45 stopni względem osi kręgosłupa sugeruje chłopca, podczas gdy ułożenie niemal równoległe wskazuje na dziewczynkę. Należy jednak pamiętać, że taka ocena jest obarczona pewnym marginesem błędu – zależy ona nie tylko od doświadczenia lekarza, lecz także od aktualnej pozycji płodu, która może utrudniać precyzyjny pomiar².

Plamienia z dróg rodnych w trakcie ciąży są zjawiskiem stosunkowo częstym i choć zawsze budzą niepokój u przyszłej mamy, nie każde z nich musi być poważne. Często mają one podłoże łagodne – przykładem jest delikatne plamienie po stosunku płciowym. Warto pamiętać, że każdy niepokojący sygnał należy skonsultować z lekarzem prowadzącym, aby zyskać pewność, że z maluszkiem wszystko jest w porządku¹.

Osoby szczupłe czują ruchy szybciej, ponieważ mają mniejszą ilość tkanki tłuszczowej. Kobiety, które rodziły już dzieci, też czują je wcześniej, ponieważ nauczyły się odróżniać je od np. ruchów jelit. Literatura mówi jednak, że w pierwszej ciąży ruchy dziecka można poczuć między 18. a 22. tygodniem ciąży³.

Kluczowym aspektem pierwszego badania prenatalnego jest czas jego wykonania. Nie może ono być przeprowadzone ani za wcześnie, ani za późno. Nieprzekraczalnym okresem do wykonania tego badania jest okres pomiędzy pierwszym dniem 11. tygodnia ciąży (11+0) a ostatnim dniem 14. tygodnia (13+6)⁴.

Istnieją dwa rodzaje badania USG: sondą dopochwową oraz przez powłoki brzuszne. USG sondą dopochwową wykonuje się zazwyczaj na pierwszych wizytach u lekarza w pierwszym trymestrze³. Od około 10.-11. tygodnia można próbować badać ciążę przez powłoki brzuszne. Pierwsze badanie prenatalne jest wykonywane przez brzuch, chyba że warunki badania są trudne – wtedy lekarz poprosi o badanie dopochwowe⁴.

U większości kobiet w ciąży dochodzi do zmiany wyglądu pępka. Może on przyjąć płaski lub wypukły kształt i stać się mniej lub bardziej widoczny. Do takich zmian w naturalny sposób dochodzi wskutek powiększania się macicy⁵.

Wraz z końcem I trymestru objawy, które kobieta miała na początku ciąży, mogą się wycofywać. Co nie znaczy, że jest tak w każdym przypadku. Nadal może występować dyskomfort związany z powiększeniem i tkliwością piersi, dolegliwości bólowe podbrzusza wynikające z rozrostu macicy, senność i zmęczenie, częste oddawanie moczu, wzdęcia i zaparcia, zaburzenia nastroju, a także nudności i wymioty⁴.

Zasadniczo test ciążowy z krwi – badający poziom b-hCG, czyli gonadotropiny kosmówkowej – można zrobić już po 10 dniach od zapłodnienia. Zazwyczaj jednak zaleca się, aby kobieta poczekała do terminu spodziewanej miesiączki.